M02 – FI Cash Flows and Types

Nguồn: SAPP FI 2026, tr.40–102 LOS: 2.a – Mô tả các cấu trúc dòng tiền phổ biến của công cụ fixed-income LOS: 2.b – Mô tả các điều khoản dự phòng (contingency provisions) và hàm ý của chúng

1. Cấu trúc hoàn trả vốn gốc (Repayment Structures)

1.1 Bullet Bond

• Toàn bộ vốn gốc được hoàn trả một lần duy nhất vào ngày đáo hạn
• Thanh toán coupon định kỳ trong suốt vòng đời trái phiếu
• Cấu trúc phổ biến nhất đối với trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu chính phủ

1.2 Fully Amortized Bond

• Mỗi khoản thanh toán bao gồm cả lãi lẫn gốc
• Vốn gốc được hoàn trả hoàn toàn vào ngày đáo hạn thông qua các khoản thanh toán theo lịch định sẵn
• Ví dụ: khoản vay thế chấp lãi suất cố định

$PMT=\frac{P\times r}{1-(1+r{)}^{-n}}$

1.3 Partially Amortized Bond (Balloon Payment)

• Các khoản thanh toán định kỳ đã bao gồm một phần vốn gốc được khấu trừ dần
• Một balloon payment (khoản tiền lớn một lần) phải được thanh toán vào ngày đáo hạn
• Giảm nhưng không loại bỏ hoàn toàn rủi ro tái tài trợ

1.4 Sinking Fund

• Tổ chức phát hành thực hiện hoàn trả vốn gốc theo lịch định kỳ theo thời gian
• Giảm rủi ro tín dụng cho nhà đầu tư (vốn gốc còn lại thấp hơn)
• Có thể thực hiện bằng cách mua lại trái phiếu trên thị trường mở hoặc gọi trái phiếu theo mệnh giá

2. Cấu trúc Coupon

Floating-Rate Notes (FRN)

${\text{Coupon}}_t={\text{MRR}}_t+\text{Quoted Margin (Spread)}$

• MRR (Market Reference Rate): ví dụ SOFR, EURIBOR
• Coupon được đặt lại tại mỗi ngày reset dựa trên MRR hiện hành
• Giá luôn gần với mệnh giá tại mỗi ngày reset (rủi ro lãi suất thấp hơn)

Index-Linked Bonds

• Inflation-linked (ví dụ: TIPS): vốn gốc điều chỉnh theo CPI; coupon = lãi suất cố định $\times$ vốn gốc đã điều chỉnh
• Bảo vệ nhà đầu tư khỏi rủi ro lạm phát

3. Các điều khoản dự phòng (Contingency Provisions)

3.1 Callable Bonds (Lợi ích → Tổ chức phát hành)

• Tổ chức phát hành có quyền mua lại trái phiếu trước ngày đáo hạn theo một mức giá call được xác định trước
• Tổ chức phát hành thực hiện quyền này khi lãi suất giảm (tái tài trợ với chi phí thấp hơn)
• Nhà đầu tư chịu rủi ro tái đầu tư
• Giá callable bond < trái phiếu tương đương không có quyền gọi (nhà đầu tư yêu cầu bù đắp)

$\text{Value of callable bond}=\text{Value of straight bond}-\text{Value of call option}$

3.2 Putable Bonds (Lợi ích → Nhà đầu tư)

• Nhà đầu tư có quyền bán lại trái phiếu cho tổ chức phát hành trước ngày đáo hạn
• Nhà đầu tư thực hiện quyền này khi lãi suất tăng (tái đầu tư với lãi suất cao hơn)
• Bảo vệ trước rủi ro lãi suất

$\text{Value of putable bond}=\text{Value of straight bond}+\text{Value of put option}$

3.3 Convertible Bonds (Lợi ích → Nhà đầu tư)

• Nhà đầu tư có thể chuyển đổi trái phiếu thành cổ phần (cổ phiếu phổ thông) theo tỷ lệ chuyển đổi được xác định trước
• Mang lại khả năng tham gia vào tăng trưởng khi giá cổ phiếu tăng
• Convertible bonds có lãi suất coupon thấp hơn so với trái phiếu không có quyền chuyển đổi tương đương

$\text{Conversion value}=\text{Conversion ratio}\times \text{Market price of stock}$

4. Các yếu tố pháp lý, quy định và thuế

4.1 Phân loại trái phiếu theo thị trường

4.2 Các vấn đề về thuế

• Original Issue Discount (OID): chênh lệch giữa mệnh giá và giá phát hành đối với trái phiếu phát hành dưới mệnh giá; được tính là thu nhập lãi tích lũy trong suốt vòng đời trái phiếu
• Capital gains vs. interest income: có thể bị đánh thuế theo các mức khác nhau tùy thuộc vào quy định từng quốc gia
• Tax-exempt bonds: một số trái phiếu đô thị (municipal bonds) được miễn thuế liên bang (và đôi khi cả thuế tiểu bang/địa phương)

Liên quan

• M01 – FI Instrument Features
• M03 – FI Issuance and Trading
• M06 – Bond Valuation: Prices and Yields